نشریه ترویج گیاه پزشکی

یادداشت سردبیر

         بدون شک یکی از مهم­ترین ارزش­ها که در جوامع بشری امروزه به صورت یک انگیزه مهم در نزد متخصصین منعهد جایگاه خاصی دارد جذب عناوین مرتبط با موضوع زندگی انسان و غذا است. از سویی متخصصین این رشته­ها همواره طالب این بوده که بتوانند چالش­های مهم در بخش­های کشاورزی و تولید را رفع نمایند. به همین دلیل مسئله قحطی و گرسنگی همیشه به عنوان بزرگترین خطرها در روند زندگی موثر بوده و از طرفی دستیابی به منابع غذایی سالم مهمترین دغدغه‌­ی بشر بوده و حتی بنابر شواهد تاريخی، گاهی موجب جنگ و اتلاف بین اقوام و ملت­ها نیز شده است. اگر بخواهیم به این شواهد تاریخی اشاره کنیم دو نمونه مهم آن که در فرهنگ گیاهپزشکی وجود دارد عبارتند از: 1- قحطی و گرسنگی در ایرلند شمالی به سال 1884 در اثر بیماری سفیدک داخلی سیب زمینی و شیوع سوختگی محصول در اثر این عامل قارچی که منجر به مهاجرت نیز گردید. 2- مبارزه با سن گندم و یا غلات در ایران و جهان که سابقه­ای بیش از 50 سال در کشور ما دارد. 3- خسارت زنگ زرد گندم در ایران و طغیان آن در دهه 1370 شمسي در شمال کشور كه هر یک از نمونه­های اشاره شده فوق هم چنان در جهان امروز نیز فعالیت دارند. در نمونه اول عامل بیماری قارچی بلایت سیب زمینی که متأسفانه بار دیگر در سال 2006 میلادی نیز در روسیه روی محصول سیب زمینی شیوع پیدا نمود که باعث خسارت 80 درصدی شده و ضررو زیان­هایی اسف باری گریبانگیر کشاورزان و مصرف کنندگان این غذای اصلی در آن کشور گردید. از طرفی حشرات جدی­ترین رقیب انسان در طول تاریخ بوده و در مواقعی که بدون درایت کافی با اين موجودات زنده به مقابله برخاسته‌ایم و زیست بوم طبیعی آنها را مورد تهاجم قرار داده­ایم، زیان­­های سختی را متحمل شده­ایم.

            افزایش روزافزون جمعیت دنیا، نیاز به غذا را بیشتر مشهود می­کند و در این راستا تلاش بی وقفه دانشمندان و کارشناسان و پژوهشگران مختلف علوم کشاورزی، دامپروری و صنایع غذایی جهان برای بهره­برداری هر چه بیشتر از منابع طبیعی کره زمین موجب پیشرفت­های شگرفی در کشورهای مترقي گردیده است.

            از فرازی دیگر، اهمیت مواد غذایی و استفاده از روش­های فنی مدرن در علم گیاهپزشکی برای کنترل آفات و بیماری­های گیاهی موجب گردید که در عرصه‌هاي سیاست جهانی مواد غذایی به اهرم­های فشار کشورهای غنی با کشورهای در حال توسعه و فقیر بدل شود. با توجه به اهمیت استراتژیک محصولات غذایی مانند گندم، برنج و ذرت و غیره در سبد مواد غذایی مردم جهان شاهد هستیم که کیفیت امروزه مورد توجه مصرف‌کنندگان نیز است.

            نظر به اهمیت مسائل فوق و تجربه بیش از 50 سال از علم گیاهپزشکی در کشور و با تاریخچه مبارزه با سن غلات از زمان نادرشاه افشار و بسیج قشون و کشاورزان به منظور سوزاندن پوشش گیاهی جنگل­ها و مراتع (اماکن زمستانگذراني آفت) گواه معتبری بر قدمت و اهمیت این موضوع در روزگاران گذشته است. از طرفی اسناد قدیمی ثبت شده در رابطه با تاريخ این آفت مربوط به سال 1241 که در فارسنامه ناصری درج شده است، در آن سالها چنان طغیانی و خسارتی در گندم به وجود آمد که موجب وحشت مردم گردید. به همين علت در آرم مجله (لگو) شكل اين حشره درج شده است.

            نظر به اهميت عرصه کشاورزی و تولید در کشور ما بر آن شدیم تا این مجموعه حاضر را تقدیم به کشاورزان عزیز و جامعه کشاورزی نماییم، تا در این راستا رسالتی را که یک نشریه تخصصی و کاربردی  بعهده دارد بتواند اطلاعات لازم را در اختیار کارشناسان محترم و مروجان زحمتکش قرار دهد. لذا خرسند خواهیم شد تا خوانندگان عزیز، دانشجویان و دانش پژوهان گرامی ما را در گامی که برداشته­ایم یاری نموده و کمبودها و نواقصي كه در هر يك از مطالب پي خواهند برد به ديده منت گذشته و مجله گياهپزشك و غذا را از انتقاد سازنده خود بي نصيب نگذارند.